Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player

Photo of Byron Bay - one of Australia's best beaches!

Ururka Sahal oo warbixin kasoo saaray xaalada wadanka Soomaliya‏

 

 Horudhac
Ururka Sahal waxuu dadwaynaha Soomaaliyeed halkaan ugu soo bandhigayaa xaalada ay marayso wadanka Soomaaliya waxayna warbixintan kooban ka hadlaysaa meesha ay marayso Safaaradii qaranka Soomaaliyeed ee Rooma, is badal ku yimid isbaarooyinkii yaalay magaalada Muqdisho iyo heerka uu maraayo maamul u samaynta gobolada Jubbooyinka.

1. Xaalada Safaaradii qaranka Soomaaliyeed ee Rooma

Ururka Sahal waxuu soo dhowaynayaa sidii sharafta lahayd ee dawlada Ras’iisal Wasaare Saacid iyo xubno ka mid ah Baarlamaanka ay fariin culus uga soo saareen xaalada Safaaradii qaranka Soomaaliyeed ee Rooma. Sidoo kale, waxaan ummadda Soomaaliyed la socodsiinaynaa in dhowaan iyana la kireeyey Safaaradii qaranka Soomaaliyeed ee New York/UN.

Waxaan xukuumada Ras’iisal Wasaare Saacid uga mahadcelinaynaa go’aaminta in xaalada Safaaradaha Rooma iyo New York ay u dirto wafti heer Wasiiro ah kuwaasoo looga fadhiyo inay wax ka qabtaan waxyaalaha uu ku kacay safiirka dowladda u fadhiya dalalka Talyaaniga & Biljamka Nuur Cadde kaasoo ku takri-falay hantidii Qaranka Soomaaliyeed. Sidoo kale, ururka Sahal waxuu u mahadcelinaynaa Wasaarada Arimaha Dibada ee Talyaaniga oo Nuurcade u yeertay si ay su’aalo uga waydiiso sababta Safaarada Soomaaliyeed ee Rooma looga kireeyay Shirkad Jirka Dumarka ka Ganacsata.

Dhinaca kale, ururka Sahal waxuu si wayn ugu mahadcelinayaa Jaaliyeed Soomaaliyeed ee waddanka Talyaaniga kuwasoo muujiyey muwaadinimo iyo geesinimo ay ku difaacayaan hantida iyo dhismaha Safaaradii qaranka Soomaaliyeed ee Rooma. Sidoo kale, Jaaliyadaha Soomaaliyeed ee dibedda ku nool waxaan ka codsanaynaa inay ilaaliyaan hantida qaranka Soomaaliyeed isla markaasna ay ilaaliyaan hantida qaranka Soomaaliyeed. Ugu danbayntii waxaan ka codsanaynaa xukuumada Ras’iisal Wasaare Saacid, Baarlamaanka Jamhuuriyada dawlada Fadaraalka inay soo celiyaan hantidii Qaranka ee la bililiqeystay, gaar ahaan safaaradaha Rooma iyo New York.

2. Qaadista isbaarooyinkii magaalada Muqdisho iyo samaynta ciidamo beeleed

Ururka Sahal waxuu soo dhowaynayaa qaadistii isbaarooyinka dhowaan laga fuliyey magaalada Muqdisho. Hase yeeshee, ururka Sahal waxuu si buuxda uga soo horjeedaa go’aankii madaxwaynaha iyo wasiirka Arimaha Gudaha ee ahaa in saldhigyada Booliiska magaalada Muqdisho laga badalo ciidamadii Booliiska Soomaaliyeed ee dhowaan la soo tababaray isla markaasna lagu badalo ciidamo gaar ah kuwaasoo kasoo jeeda beesha haysata magaalada Muqdisho isla markaasna u badan ciidamadii hogaamiye kooxeedkii iyo maxaakiimtii fashilmay.Khatar wayn ayaan u aragnaa in Muqdisho oo lagu sheegaayo caasimadii Soomaaliyeed inay lagu wareejiyo maleeshiyo beeleed kasoo jeeda beesha haysata magaalada Muqdisho isla markaasna aan matelin karin dhammaan beelaha Soomaaliyeed.

3. Warbixin heerka ay dadka deegaanka ah u marayso hawlaha maamul u samaynta gobolada Jubbooyinka

Waxaan ummadda Soomaaliyeed la socodsiinaynaa in howlihii Maamul u sameynta gobolada Jubooyinka ay marayso heer gabogabo ah isla markaasna dadka kasoo jeeda gobolada Jubbada Hoose, Jubbada Dhexe iyo Gedo waxay si buuxda isugu waafaqeen inay ka go’an tahay maamul u sameynta Jubbooyinka. Sidoo kale, ka dib shirar wadatashi ah, iyo falanqayn dheer ka dib waxaa dadka deegaamada Jubbooyinka iyo gudiga farsamada maamul u samaynta Jubbaland waxayna si buuxda isugu waafaqeen samaynta shan gudi, iyo in la isu keeno 480 ergooyin kuwaasoo ka kala imaan doona beelaha Soomaaliyeed ee ku nool sadexdaa ee Jubbada Hoose, Jubbada Dhexe iyo Gedo. Ergooyinka kasoo qaybgalaaya shirwaynaha samaynta maamul goboleedka Jubbaland waxaa loo qaybsaday sida hoos ku qoran:

1. Gobolka Jubada Hoose waxaa ka imaanaya 185 ergo

2. Gobolka Jubbada Dhexe waxaa ka imaanaya 135 ergo

3. Gobolka Gedo waxaa ka imaanaya 165 ergo

Ururka Sahal waxuu si buuxda u taageerayaa dardargelinta u sameynta gobolada Jubooyinka iyo qaabka loo qaybsaday ergooyinka loo qoondeeyey shirwaynaha maamul u sameynta gobolada Jubooyinka. Sidoo kale ururka Sahal waxuu ugu baaqayaa ergooyinka shirka maamul u sameynta gobolada Jubooyinka iyo gudiga farsamada inay si cadaalad iyo sinaan ah wax ugu qaybiyaan dhammaan beelaha Soomaaliyeed ee dega gobolada Jubbooyinka.

4. Arigtida Ras’iisal Wasaaraha ee maamul u samaynta gobolada Jubbaland

Waxaan ummadda Soomaaliyeed la socodsiinaynaa in shalay uu Raisul wasaaaraha Soomaaliya Cabdi Faarax Shirdoon (Saacid) ku dhowaaqay in xukuumadiiisu ay diyaarisay qorshe balaaran oo lagu xasilinayo amaanka gobolada dalka isla markaasna hawlaha maamul u samaynta gobolada Jubbooyinka ay tahay in dadka degaanku ay iyagu soo doortaan maamul ay iyagu leeyihiin. Sidaasi darteed, ururka Sahal waxuu si wayn usoo dhowaynayaa bayaanka waafiga ah ee kasoo baxay Ras’iisal Wasaaraha Jamhuuriyada Fadaraaliga Soomaaliya kaasoo uu si cad u muujiyey in doorka dawlada Soomaaliya ay tahay in dadka Soomaaliyeed ay xaq u leeyihiin inay iyagu dhistaan maamul goboleed waafaqsan sharciga dawlada fadaraaliga ah.

5. Cadaalada darrada iyo hagardaamada madaxwaynaha iyo Gudoomiyaha Baarlamaanka Soomaliya ay ku hayaan maamul u samaynta gobolada Jubbooyinka

 

Waxaan ummadda Soomaaliyeed la socodsiinaynaa in tobobaadkii wasiirka arimaha gudaha uu magaalada Muqdisho ka abaabulay shir lagu sheegay wadatashi ku saabsan maamul u samaynta gobolada Jubbooyinka. Hase yeeshee, ururka Sahal, ka dib markii uu falanqeyn, iyo daba-gal dheer ku sameeyey waxaa lagu ogaaday in ujeedadu ugu wayn ee shirkani waxuu ahaa in lagu xagal-daaciyo isla markaasna lagu fashiliyo shirka wada-tashiga ee magaalada Kismaayo uga socda beelaha walaalaaha ah ee degga gobolada Jubadda Hoose,Jubadda Dhexe iyo Gedo kaasoo ku saabsan in la sameeyo maamul goboleedka Jubbaland.

Baaris iyo dabo-gal dheer oo ururka Sahal sameeyey waxaa lagu ogaaday in madaxwaynaha Soomaaliya iyo Gudoomiyaha Baarlamaanka Soomaaliya aysan ku faraxsaneyn in la sameeyo maamul goboleed ka kooban Jubbada Dhexe, Jubbada Hoose iyo Gedo, isla markaasna waxay labadan mas’uul dadaal kasta u galeen inay carqaladeeyaan hawlaha ay wadaan guddiga farsamada ee maamul u sameynta gobolada Jubbooyinka. Dhowaan waxay dawladu Muqdisho iskeed uga bilowday qorshe cusub oo hadda iyo kow kusoo bilaabayso shir wada-tashi ah ee maamul u samaynta gobolada Jubbaland kuwaasoo muddo sanad iyo bar ah la soo waday. Sidaasi darteed, asbuucii hore ayaa madaxwaynaha iyo wasiirka Arimaha gudaha waxay Muqdisho ku qabteen shir lagu sheegay inuu yahay wadatashi ay ka qeybgalayaan odayaal, dhalinyaro iyo haween ka soo jeeda beelaha dega gobollada Jubbada Hoose, Jubbada Dhexe iyo Gedo oo ah saddexda gobol ee maamulka loo dhisi doono.

Sidoo kale ilo xog-ogaal ah oo ururka Sahal siyaabo hoose u heleen ayaa sheegaya in Madaxweynaha Federaalka soomaaliyeed Mudane Xasan Sheikh Maxamuud uu Muqdisho ugu soo laabtey sida deg dega ah arimo la xiriira xaalada Maamul u sameynta Jubooyinka. Sidoo kale, warar rasmi wada tashi uu la sameeyey Masuuliyiinta uu xilsaarey arimaha Jubooyinka ee jooga Muqdisho ay ku dhaliyeen inuu si deg deg ah u gaaro Muqdisho, una baajiyo safarkiisii qorsheysnaa ee Nairobi (Xigasho Puntlandi: 2-12-2012).

Dhinaca kale, madaxweyne Xasan Sheekh ayaa mar uu todobaadkii hore shir jaraa’id ku qabtay magaalada Addis Ababa wuxuu si cad u sheegay “in dawlada ay ka mas’uul tahay maamul u sameynta gobolada dalka, lana diyaarinaayo nidaamkii federaalka ee dalka lagu dhaqi lahaa” (xigasho Raxanreeb, November 30th, 2012). Sidoo kale asagoo hadalkiisa sii wata waxuu muujiyey inuusan aaminsanayn in xiligan Soomaaliya laga hirgeliyo nadaamka fadaraalka ah waxaana hadalkiisa ka mid ahaa “in inkastoo dalka loo dejiyey inuu noqdo federaal, haddana aysan jirin wax sharciyo ku saabsan federaal oo horey dalka uga jiray, dadkuna aysan u diyaarsaneyn ku dhaqanka nidaamkaasi” (xigasho Raxanreeb:30/11/2012).

dalka madaxweynuhu wuxuu muujinayaa mid shaki galinaaya inuusan aqoonsanayn sharciga fadaraaliga ah ee lagu soo dhisay dawlada fadaraaliga ah ee Soomaaliya.

Sidaasi darteed, ururka Sahal waxuu si buuxda u cambaaaraynaa in madaxwaynuhu iska indhatiro ku dhaqanka sharciga fadaraalka ah ee u degsan dawlada Soomaaliya. Waxaan sidoo kale ka walwelsanahay xafiiska Madaxwayne Xasan Shiikh oo shaqadiisa 1aad ka dhigtay ka hortagista in maamul goboleed laga dhiso gobolada Jubbooyinka. Hadaan nahay ururka Sahal, waxaan si buuxda uga walwelsanahay dhibaatada iyo hagardaamada laga soo falkinaayo xafiiska Madaxwaynaha, xisbigiisa, beeshiisa iyo dagaal oogayaasha ku nool Muqdishu kuwaasoo geed dheer iyo geed gaaban u fuulay in dadka deegaanka ah ee ku nool gobolada Jubbooyinka aysan habayaraatee samaysan maamul goboleed ku salaysan deegaankooda isla markaasna waafaqsan dastuur dawlada fadaraaliga ah.

6. Hagardaamada iyo xagal-daacinta uu wado Shariif Xasan

Dhowrkii bilood ee la soo dhaafay Shariif Xasan ayaa magaalada Muqdisho ka waday olole balaaran oo ku rabo inuu ku sameeyo maamul goboleed ka kooban lix gobol (Jubbada Dhexe, Jubbada Hoose, Gedo, Bay, Bakool iyo Shabeelaha Hoose). Sidoo kale, haddii uu socon waayo qorshaha lixda gobol ee Shariif Xasan wato, waxuu rabaa in gobolka Gedo la raaciyo Bay, iyo Bakool isla markaasna gobolka Shabeelaha Hoose la siiyo beesha Yusuf Indhacade. Qorshaha Shariif Xasan waxaa si wayn u taageersan madaxwaynaha iyo Gudoomiyaha Baarlamaanka kuwaasoo heshiis hoose kula galay in Shariif Xasan uu noqdo maamul goboleed lagu sheegay Somali South-Western State of Somalia.
Waxaan ummadda Soomaaliyeed la socodsiinaynaa in madaxwaynaha, gudoomiyaha Baarlamaanka, Shariif Xasan, Cabdiqaasim Salaad iyo Ismail Omar Geele inay go’aan ku gaareen inay si kasta uga hortagaan inaan la hirgelin maamul goboleedka Jubbaland. Waxaana arintan cadeyn buuxda u ah in halkii madaxwayne Xasan uu dawlada Jabuuti ugala hadli lahaa arimaha dibada iyo xiriirka labada dawladood, waxaa la ogaaday in madaxwaynuhu ajendahiisa 1aad ka dhigtay in Ismail Omar Geele uu kala taliyo arimaha gobolada Jubbooyinka.

Ugu dabayntii, waxaan dhammaan beelaha dega Jubbaland aan ugu baaqaynaa inay gacmaha is qabsadaan isla markaasna ay dadajiyaan dhisitaanka maamulka Jubbaland.

Warbixintan waa soo saaray Ururka Sahal Organisation,


<

Akhriste Halkani Hoose Ku Qor Fikradada (102)

  1. seo analyzer says:

    An exciting discussion is worth comment. I think that you should write additional on this subject, it may possibly not be a taboo topic but typically people are not sufficient to speak on such topics. Towards the subsequent. Cheers

  2. Tumblr article

    I saw someone writing about this on Tumblr and it linked to


Comments are closed.

gaas jaaato PL Isbedelka Golaha Wasiirada
- Jul 23, 2014
Puntlandsun.com:- Gollaha Wasiirada PL ayaa lagu wadaa in isbedel lagu Sameeyo qaybtood sida ay ...
garoowe Gudiga Caleema Saarka Isinka Beesha Ismaaciil Jibraahiil [Wargalin]
- Jul 23, 2014
Ka: Gudiga qabanqaabada shirka calleema saarka Isinka beeshu yeelanayso Ku: Bulshaada kala duwan ee beesha ...
tacsi Inaa Lilaahi Waa inaa Ilaahi Raajucuun
- Jul 23, 2014
Ambassador Cumar Xaaji Cali, Xasan Faarah Bile' X.Suuri' Maxamuud Faarax Bile'Cunbul'   Haji Cali ...
documenti-21 “Xog Muhiima” Mushahaarka iyo Dhakhli-ga Puntland
- Jul 22, 2014
Ka dib doorashadii Madaxweyne Gaas , Ku xigeenkiisa Eng iyo Gollaha Sharci dejinta Puntland ...
images Tacsi:- Maryam W.Samatar oo Dubai ku Geeriyootay
- Jul 22, 2014
NAA LILAAHI WA INAA ILEEYHI RAAJICUUN: MA DHINTE WAA ILAAHAY. Waxan tacsi tiiraanyo leh udiraynaa, ...
cali khaliif 2 Tolowga Cali Galaydh ee Puntland Maxaa iiga Baxay!!
- Jul 22, 2014
Cali Khaliif Galaydh iyo wafti la socdaa waxay Gaadheen Degmada Buurtinle si ay u ...